Moordrecht anno 1631 volgens A. Rademaker.
Detail van kaart van m.n. de Zuidplas, waarop de molen in Moordrecht, ca. 1750 (?).

De korenmolen van Moordrecht

Aan het Westeinde van Moordrecht aan de Hollandsche IJssel bevond zich van oudsher een korenmolen. De oudste afbeelding die hiervan bekend is, is omstreeks 1730 gemaakt door A. Rademaker naar de toestand in 1631.

De eerste vermelding van een korenmolen in Moordrecht dateert uit 1561. In een kohier van de 10e penning is vermeld dat Hendrik Jansz voor dat jaar is vrijgesteld omdat hij pas in dat jaar zijn korenmolen aan de IJsselkant van de dijk heeft gebouwd. Op 12 april 1608 krijgt ene Ploon Hendriksz toestemming om zijn korenmolen te verzetten om meer wind te kunnen vangen. In het jaar 1625 is Dirk Leenderts de molenaar. Later komen we hem tegen als Dirk de Molenaar. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon Hendrik Dirksz.. Achter zijn naam wordt later Trompert geschreven. Tot 1809 blijft de molen in het bezit van de familie Trompert.
De molen is in 1661 waarschijnlijk vergroot of uitgebreid. In het raadhuis van Moordrecht bevindt zich namelijk een ijzeren spil met het jaartal 1661. Dit onderdeel van de molen is bewaard gebleven omdat het was hergebruikt in de maalderij die de molen opvolgde.
In 1745 is er in het rechthuis een geschil tussen de weduwe van Cornelis Trompert en de broodbakkers van Moordrecht, daar ze 2 schepel (oude inhoudsmaat) van iedere zak meel te veel voor "stuyff"zou hebben afgehouden.

In 1809 wordt de molen in het dorp door de herbergier Anthony Trompert verkocht aan Arie den Boer uit Zuidland. Opmerkelijk is dat hierbij ook een stuk land wordt verkocht met het recht van een "koornmolen"gelegen in 't Agterland. Dit betreft een tweede korenmolen van Moordrecht, die vroeger in het veen bij Moordrecht stond en ook eigendom van de familie Trompert was. Deze molen is door het steeds dieper uitbaggeren van turf weggespoeld.
De molen in het dorp is vanaf 1813 in handen van Maria Gabry gekomen, waarschijnlijk door erfopvolging. In 1824 wordt de korenmolen gekocht door Izaäak Vrijlandt, broodbakker uit Pernis. Kleinzoon Izaäk breekt in 1868 de molen af en vervangt hemdoor een stoommolen. Bij de bouw van het daarbij behorende graanpakhuis werden de wieken van de oude molen daarin verwerkt.

In 1910 is de maalderij met woonhuis door Piet Vrijlandt verkocht aan D.G. Six uit Harmelen. Deze heeft in 1931 de stoommachine met ketel vervangen door een dieselmotor. Aan de maalderij veranderde praktisch niets. Zoon Piet heeft het bedrijf in 1940 overgenomen en nog tot 1977 voortgezet. Inmiddels is het pakhuis verkocht en omgebouwd tot twee woonhuizen.

Auteur: P. Vink

Archieven:

  • ac 87, inv.nr. 48 - Uitbreiding van een graanmaalderij door plaatsing van een ruw-oliemotor van 30 PK ter vervanging van een stoommachine.

Literatuur:

  • Panc Vink, De molens van Moordrecht, in "Moerdregt" 10 (2003) nr. 2 p. 10-20; ill..
  • Panc Vink. De korenmolen van Moordrecht, in "Moerdregt"16 (2009) nr. 2, p. 3-6, ill..
  • Elly van Gelderen, De familie Six, in "Moerdregt" 5 (1998) nr. 3 p. 22-26 ; ill.; 6 (1999) nr. 1 p. 8.
  • H. Aantjes en A. Bijl, Inventarisatie van oude industriele gebouwen in Moordrecht, scriptie HTS Dordrecht ca. 1990, p. 15-18.

Websites:



Reacties

 22 januari 2010
bart ibelings
Re: De korenmolen van Moordrecht

Korenmolens in Moordrecht worden al in 1311 en 1330 genoemd: zie Unger, Regesten Rotterdam en Schieland nrs. 209 en 405

Reactie plaatsen




bijlage of video toevoegen





Houd mij op de hoogte van reacties op mijn inzending

Ik ga akkoord met de voorwaarden

* Verplicht invullen

Zoeken

Plaats

Molens

Terug naar

Molens

Nieuwveen en de Uiterbuurt aan het einde van de achttiende eeuwSpoorlijn Alphen aan den Rijn-GoudaBenthorn in de negentiende eeuwMolenviergang Aarlanderveen